فراسوی خبر ... سه شنبه ۵ اسفند
توافقی برای مهار رویای ولی فقیه

زینت میرهاشمی

نتیجه سفر مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی و توافقی که روز یکشنبه ۳ اسفند صورت گرفت را به دلیل مخفی بودن متن کامل آن، فعلا نمی توان به طور دقیق بررسی کرد. اما از کنش و واکنشهای پایوران رژیم و گفته های گروسی در ورود به وین می توان حدس زد معامله انجام شده نمی تواند به سود رژیم باشد. به عبارتی این توافق به میزانی یک عقب نشینی از طرف رژیم برای رهایی از بن بستی است که با تهدیدهای باجگیرانه و قوانین مجلس برای خود به وجود آورده است. باید تاکید کرد که توافق بین تیم دیپلماسی رژیم با مدیر کل آژانس با نظر و تایید حتمی خامنه ای صورت گرفته است.
پروسه ای که از روز شنبه با سفر گروسی آغاز شد، با چاشنی تظاهرات عده ای بسیجی در مقابل محل مذاکرات هیجانی شد و در ادامه به واکنش مجلس نشینان منجر شد که با صدور بیانیه ای با امضای ۲۲۱ نفر خواستار ارسال پرونده روحانی به قوه قضائیه شدند و با سخن پراکنی خامنه ای در روز دوشنبه ۴ اسفند تکمیل شد.

این پروسه را از چند جنبه می توان شکافت. استقبال از گروسی و پذیرش ادامه حضور بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی در ایران و توافق سه ماهه، یک عقب نشینی مفتضحانه از طرف رژیم است. پنهان کردن آن توسط رژیم از یک سو و معقولانه خواندن آن از طرف گروسی و بازی مفتضحانه خامنه ای، نشان دهنده آن است که قانون مصوب مجلس که قرار بود از ۵ اسفند اجرا شود، به شکل ظاهراً «آبرومندانه» تا سه ماه آینده اجرا نمی شود. مدیر کل آژانس بین المللی انرژِی اتمی در ورود به وین از «نتیجه معقول» توافق که با تفاهم ایجاد شده و قرار است «وقفه ای در نظارت آژانس ایجاد نشود ... و تعداد بازرسان تغییری نخواهد کرد و...» صحبت کرد.

راه اندازی موج مخالفت با توافق امضا شده و انداختن مسئولیت آن از جانب مجلس به دوش دولت، دقیقا برای مصرف داخلی است. سخنرانی خامنه ای که در آن اختلاف مجلس با دولت را «اختلاف برداشتی» که باید «با همکاری یکدیگر حل کنند»، نشان می دهد که خامنه ای با اصل توافق هیچ مخالفتی ندارد.

این که رژیم زیر فشار دست به عقب نشینی بیشتر خواهد زد امری محتمل است. اما مجموعه شرایط و عملکردهای رژیم نشان داده که نمی توان به قول و قرارهایش باور داشت. حرف خامنه ای در روز دوشنبه مبنی بر این که به تناسب و نیاز امکان غنی سازی ۶۰ درصدی هست و همزمان در همین روز حمله راکتی به دو پایگاه نیروهای آمریکایی در عراق، البته بدون تلفات، تهدید برای خرید زمان و تنفس است.

اگر هدف خامنه ای نرمشی قهرمانانه برای رسیدن یواشکی به سلاح هسته ای است، مانند استفاده از توافق برجام برای نفوذ ماجراجویانه در کشورهای دیگر، رویدادها نشان می دهد از پیش باخته است. وزیر خارجه ایالات متحده آمریکا از «مهار کردن برنامه ای هسته ای» رژیم حرف می زند که کشورهای اروپایی هم با آن موافق هستند. به این معنا فعلا هر توافقی صورت گیرد برای مهار رویاهای رژیم ولایت فقیه است.

ابهامات دیگر در مورد پروژه های هسته ای رژیم مثل پنهان کاری فعالیت اتمی در دو مکان از قبل اعلام نشده، وجود دارد که همچنان در دستور کار آژانس است.