آغاز به کار اردوغان در نظام ریاستی: رئیس جمهور دامادش را وزیر دارایی ترکیه کرد

رادیوزمانه
تنها چند ساعت پس از مراسم تحلیف، رجب طیب اردوغان کابینه پیشنهادی خود را معرفی کرد. وزیر دارایی و خزانه‌داری جدید، برات آلبایرات، داماد اردوغان است. او می‌خواهد رئیس بانک مرکزی را نیز خود برگزیند.

رجب طیب اردوغان دوشنبه ۹ ژوئیه / ۱۸ تیر در پارلمان این کشور حضور یافت و به‌عنوان رئیس‌جمهور جدید ترکیه سوگند یاد کرد. با رئیس‌جمهور شدن اردوغان، بر اساس تغییرات قانون اساسی ترکیه نظام پارلمانی در این کشور پایان یافت و نظام ریاستی جایگزین آن شد.

اردوغان پس از مراسم تحلیف، شامگاه دوشنبه کابینه خود را معرفی کرد.

به‌گزارش خبرگزاری آناتولی، او ۱۶ وزیر معرفی کرد که ۱۰ وزیر کمتر از دوره‌های قبل است. بسیاری از وزیران سابق در سمت خود باقی ماندند. اردوغان از وفاداران و بستگان خود در کابینه جدید استفاده کرده است. در واکنش به معرفی کابینه جدید ارزش لیره ترکیه در بازار مالی باز هم پایین آمد.

در رقابت‌های انتخاباتی اردوغان اعلام کرد که به‌عنوان رئیس‌جمهور جدید کنترل بیشتری بر بانک مرکزی خواهد داشت. این اظهارات موجب نگرانی سرمایه‌گذاران شد زیرا به این طریق استقلال بانک مرکزی به خطر خواهد افتاد. در حال حاضر در ترکیه تورم ۱۵,۴ درصد است که در ۱۴ سال اخیر بی‌سابقه بوده است.

در یکی از سه حکم ریاست جمهوری که روز سه‌شنبه در روزنامه رسمی منتشر شد، اعلام شد که رئیس‌جمهور، رئیس بانک مرکزی، نمایندگان و اعضای کمیته سیاست پولی را برای مدت چهار سال تعیین می‌کند.

بر اساس اسامی کابینه جدید اردوغان، مولود چاووش اوغلو در وزارت خارجه ابقا شد و فوات اوکتای نخستین معاون ریاست جمهوری او شد، کسی که قبلاً مشاور بن‌علی ییلدیریم، نخست‌وزیر بود. برات آلبایرات، داماد اردوغان نیز به‌عنوان وزیر دارایی و خزانه‌داری ترکیه معرفی شد. خلوصی آکار هم که پیش از این رئیس ستاد مشترک ارتش ترکیه بود به‌عنوان وزیر دفاع معرفی شد و به جای او در پست رئیس ستاد کل ارتش، یاشار گولر نشست.

به‌گفته رجب طیب اردوغان، در کابینه جدید چند وزارت‌خانه با هم ادغام شده‌اند. رسانه‌های ترکیه نوشته‌اند که وزارت خارجه و بخش مربوط به رابطه با اتحادیه اروپا یکی شدند. بخش‌هایی که با اقتصاد و تجارت مشغول به کار بودند، اکنون به یک وزارت تجارت بزرگ تبدیل شده‌اند.

با تغییرات قانون اساسی ترکیه اردوغان سکان اداره کشور را در دست می‌گیرد. در نظام ریاستی جدید سمت نخست‌وزیر حذف می‌شود، رئیس‌جمهور کابینه را معرفی می‌کند و می‌تواند با احکام خود پارلمان را دور بزند.

اکنون اردوغان پس از مصطفی کمال پاشا، بنیانگذار جمهوری ترکیه بعد از فروپاشی امپراطوری عثمانی، به قدرتمندترین فرد ترکیه تبدیل شده. او ۱۵ سال است که بر این کشور حاکم است.

اردوغان شامگاه دوشنبه گفت: «ما نظامی را پشت سر می‌گذاریم که برای کشور هزینه سنگینی در هرج و مرج سیاسی و اقتصادی داشت.»

اردوغان می‌گوید ریاست اجرایی قدرتمند، پس از کودتای نافرجام سال ۲۰۱۶ کلید رشد اقتصادی و تأمین امنیت است. اما متحدان غربی ترکیه و گروه‌های مدافع حقوق بشر، نظام جدید را موجب رشد اقتدارگرایی و استبداد و گرایش به سلطه فردی می‌دانند.

پس از کودتای نافرجام ۱۶۰ هزار نفر در ترکیه دستگیر، روزنامه‌نگاران بازداشت و رسانه‌های بسیاری تعطیل شدند. دولت می‌گوید این تدابیر برای حفظ امنیت ملی ضروری است.