اعتراض ۵۴ نویسنده و هنرمند داخل و خارج کشور به حکم زندان سه نویسنده

دویچه وله
بیش از ۵۰ نویسنده و هنرمند داخل و خارج کشور به صدور حکم زندان برای سه نویسنده ایرانی اعتراض کرده‌اند. رضا خندان (مهابادی)، کیوان باژن و بکتاش آبتین، اعضای کانون نویسندگان ایران، مجموعا به ۱۸ سال زندان محکوم شده‌اند.

بیش از ۵۰ نویسنده و هنرمند داخل و خارج کشور به صدور حکم زندان برای رضا خندان، کیوان باژن و بکتاش آبتین اعتراض کردند

در تداوم اعتراض‌ها به حکم مجموعه ۱۸ سال زندان برای رضا خندان (مهابادی)، بکتاش آبتین و کیوان باژن، ۵۴ نویسنده و هنرمند داخل و خارج از کشور در اقدامی مشترک به این حکم اعتراض کرده و ضمن محکوم کردن "برخوردهای امنیتی" با نویسندگان، خواستار لغو حکم زندان این سه عضو کانون نویسندگان ایران شده‌اند.

کانون نویسندگان ایران نیز در کانال تلگرامی خود ضمن انتشار این بیانیه، آدرسی اینترنتی را برای مراجعه و امضای طوماری اعتراضی قرار داده است.

رضا خندان (مهابادی)، کیوان باژن و بکتاش آبتین، سه نویسنده‌ای هستند که هر یک به شش سال حبس محکوم شده‌اند. حکم شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران علیه این سه نویسنده روز ۲۵ اردیبهشت‌ماه گذشته به وکلای آنان، ناصر زرافشان و راضیه زیدی، ابلاغ شده بود.


"نشانی دیگر از افزایش تهدید و فشار"

در بیانیه ۵۴ نویسنده و هنرمند که متن آن امروز چهارشنبه نهم مرداد (۳۱ ژوئیه) در کانال تلگرامی کانون نویسندگان ایران منتشر شده، در مورد این احکام از جمله آمده است: « گرچه صدور و اجرای این‌گونه حکم‌ها کم سابقه نیست بررسی دلایل این مورد تازه، نشانی دیگر از افزایش تهدید و فشار بر اهل قلم است.»

نویسندگان بیانیه افزوده‌اند: «اگر انتشار نشریه و تالیف کتاب و رفتن بر سر مزار نویسندگان و هنرمندان جرم امنیتی تلقی شود، چنان‌که در باره‌ی این سه نویسنده شده است، آن‌گاه به صلاحدید نهادهای امنیتی و قضایی در هر نویسنده‌ی مستقل یک مجرم "کشف" خواهد شد.»

این بیانیه اعتراضی در ادامه "امنیتی کردن عرصه ادبیات و هنر" را نابودکننده امنیت فعالان این عرصه و بر باد دهنده "اندک توش و توان باقی‌مانده آن" دانسته و ادامه می‌دهد: «این اگر برای صاحبان قدرت مهم نیست برای ما نویسندگان و مخاطبان ادبیات آزاد مهم است؛ مهم است که بالای سر خود شمشیر داموکلس حکم زندان و توقیف و تبعید نداشته باشیم؛ مهم است که آفرینندگان ادبیات و هنر انسان‌هایی برخوردار از آزادی بیان باشند؛ زیرا خلاقیت بر پهنه‌ی آزادی شکوفا می‌شود.»

۵۴ نویسنده و هنرمند مقیم داخل و خارج کشور در نهایت "همراه با اعتراض این سه نویسنده و عضو کانون نویسندگان ایران به حکم دادگاه"، ضمن محکوم کردن "برخوردهای امنیتی" با نویسندگان، خواستار لغو حکم‌های صادرشده برای بکتاش آبتین، کیوان باژن و رضا خندان (مهابادی) شده‌اند.

بابک احمدی، حسن اصغری، علی باباچاهی، پرویز بابایی، محمدرضا باطنی، رخشان بنی‌اعتماد، بهرام بیضایی، خسرو پارسا، جعفر پناهی، احمد پوری، علیرضا جباری، شاپور جورکش، امیرحسن چهلتن، فرخنده حاجی‌زاده، حسن حسام، محسن حکیمی، نسیم خاکسار، اسماعیل خویی، خشایار دیهیمی، محمد رسول‌اف، قاسم روبین، فریبرز رئیس‌دانا، ناصر زرافشان، فرشته ساری، محمدعلی سجادی، جلال سرفراز، فرج سرکوهی، عنایت سمیعی، سیدعلی صالحی، فرزانه طاهری، عبدالعلی عظیمی، مهدی غبرایی، مراد فرهادپور، محمد قائد، آزیتا قهرمان، ایرج کابلی، مهرانگیز کار، یوریک کریم مسیحی، لیلی گلستان، شهلا لاهیجی، شمس لنگرودی، جواد مجابی، محمد محمدعلی، عباس مخبر، اکبر معصوم‌بیگی، شهاب مقربین، اسفندیار منفردزاده، حافظ موسوی، نعمت میرزازاده (م.آزرم)، جمال میرصادقی، مجتبی میرطهماسب، منیژه نجم عراقی، محسن یلفانی و سعید یوسف امضاکنندگان این بیانیه اعتراضی هستند.


موج اعتراض‌ها

اندک‌زمانی پس از ابلاغ حکم مجموعا ۱۸ سال زندان برای این سه نویسنده، جمع بزرگی شامل ۸۹۴ تن از نویسندگان، شاعران، منتقدان و روزنامه‌نگاران ایرانی در نامه‌ای خطاب به مسئولان دستگاه‌های اجرایی و قضایی جمهوری اسلامی "اعتراض صریح" خود را به "رویه‌های نامنصفانه دستگاه قضایی و برخوردهای امنیتی با اهل قلم و نویسندگان" ابراز کرده و خواهان لغو احکام "ناروا و آزادی‌کش" علیه سه عضو کانون نویسندگان ایران شده بودند.

انجمن جهانی قلم نیز ۱۳ اردیبهشت‌ماه گذشته، پیش از صدور حکم دادگاه، با انتشار بیانیه‌ای از محاکمه این سه عضو کانون نویسندگان ایران ابراز نگرانی کرده بود. این نهاد بین‌المللی محاکمه این نویسندگان را دارای "انگیزه‌های سیاسی" دانسته و آن را "نقض آشکار حق آزادی بیان آنها" عنوان کرده بود.

رضا خندان (مهابادی)، کیوان باژن و بکتاش آبتین هر یک به اتهام "تبلیغ علیه نظام" به یک سال و به اتهام "اجتماع و تبانی به قصد اقدام علیه امنیت کشور" به پنج سال زندان محکوم شده‌اند. البته این حکم دادگاه بدوی است و متهمان به احکام صادره علیه خود اعتراض و تقاضای تجدیدنظر کرده‌اند.

رضا خندان (مهابادی) ۲۶ اردیبهشتماه گذشته در گفت‌وگو با دویچه‌وله فارسی، احکام صادرشده از سوی قاضی محمد مقیسه، رئیس شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران را "حتی ناقض خود قوانین جمهوری اسلامی" دانسته و صدور چنین احکامی را به "بیزاری و وحشت" مقام‌های حکومتی از تشکل‌های مستقل نسبت داده بود. به گفته آقای خندان، هدف از صدور این احکام "ایجاد رعب و وحشت و ترساندن دیگران" و "مقابله با اعتراضات و تشکل‌ها" در ایران است.

این نویسنده همچنین گفته بود که مصداق‌های مطرح‌شده از سوی دادگاه در مورد اتهام "تبلیغ علیه نظام" انتشار بیانیه‌های مختلف کانون نویسندگان ایران در طول حیات این تشکل و نیز انتشار بسیار محدود کتابی زیر عنوان "۵۰ سال کانون نویسندگان ایران" بوده که تنها ۳۰ دوره از آن برای استفاده داخلی در کانون منتشر شده است.

به گفته رضا خندان، مصداق مطرح‌شده در خصوص "اجتماع و تبانی به قصد اقدام علیه امنیت کشور" نیز چیزی بیش از شرکت در مراسمی مانند مراسم سالگرد درگذشت احمد شاملو یا سالگرد قتل محمد مختاری و محمد جعفر پوینده، دو تن از جانباختگان قتل‌های سیاسی، نبوده است.

آقایان خندان و باژن مردادماه سال گذشته (۱۳۹۷) در شعبه هفت دادسرای اوین حاضر و اتهام "تبلیغ علیه نظام" به آنها تفهیم شد. این دو نویسنده در آن زمان در ارتباط با پرونده‌ای که وزارت اطلاعات در سال ۹۴ برای آنها گشوده بود، به همراه بکتاش آبتین احضار شده بودند. سپس اما در آبان‌ماه سال گذشته اتهام "اجتماع و تبانی به قصد اقدام علیه امنیت کشور" نیز به اتهام پیشین افزوده شد.

بازپرس پرونده این سه نویسنده روز ۱۲ آبان‌ماه گذشته در شعبه هفت دادسرای اوین قرار کفالت آقایان خندان، باژن و آبتین را از ۵۰ میلیون تومان به ۱۰۰ میلیون تومان افزایش داد و این سه نفر با تأمین کفالت تا برگزاری دادگاه آزاد شدند.

دوم بهمن‌ماه گذشته اما قاضی مقیسه، ضمن مخالفت با درخواست آنان برای حضور وکیل مورد نظرشان در دادگاه، قرار تأمین را از ۱۰۰ میلیون تومان، به وثیقه‌ یک میلیارد تومانی برای هر یک از آنان تبدیل کرد. بدین ترتیب این سه عضو کانون نویسندگان ایران به دلیل عدم توانایی در تأمین وثیقه، بازداشت و به اوین منتقل شدند. در نهایت اما رضا خندان، بکتاش آبتین و کیوان باژن به ترتیب در روزهای ششم، هشتم و دهم بهمن‌ماه ۹۷ با تودیع قرار وثیقه یک میلیارد تومانی تا پایان مراحل دادرسی از زندان اوین آزاد شدند.