کارورزان سلامت (آبان 99) - امید برهانی

واگیری گسترده پرستاران به بیماری کرونا
در میانه ماه آبان، سخنگوی وزارت بهداشت در نشست خبری خود تاکید کرد که از ۳۱ استان ایران ۲۷ استان در وضعیت قرمز و چهار استان در وضعیت هشدار کرونا قرار دارند. این وضعیت از چند هفته پیش به این سو همین گونه بوده است.
در مبارزه با ویروس کشنده کرونا، پرستاران به طور خاص و کادر درمانی به طور عام در صف اول قرار دارند و این در حالی است که حاکمیت توجهی به وصعیت آنان نداشته و هر روز تعداد زیادی از کادر درمانی به کرونا مبتلا می شوند.
نایب رییس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس گفت؛ بیش از ۳۰ درصد پرستاران کشور به ویروس کرونا مبتلا شده ‌اند. این کارگزار رژیم اعلام کرد: از ۱۱۰ هزار پرستاری که در مراکز درمانی کشور فعالیت می‌کنند، تاکنون ۳۲ هزار نفر به ویروس کرونا مبتلا شده‌ اند.
به گفته وی، از مجموع پرستاران بیمار ۶ هزار نفر امکان حضور مجدد در محل خدمت خود را پیدا نکرده‌ اند در حالی که از ابتدای شیوع بیماری کووید-19 تنها ۴ هزار پرستار در سرتاسر کشور استخدام ‌شده‌ اند.
رییس اداره پرستاری دانشگاه علوم پزشکی اراک از ابتلای ۴۱۰ پرستار به بیماری کرونا در استان مرکزی خبر داد و گفت: با توجه به دوران طولانی مدت قرنطینه این بیماری، نبود پرسنل پرستاری، موجب افزایش فشار کاری بر بقیه پرستاران می شود.
وی افزود: «در حال حاضر ۶۰ نفر از پرستاران از چرخه درمان خارج شده اند و این به معنی افزایش بیش از حد فشار کاری و کنترل سخت شرایط در این دوران مبارزه با بیماری کرونا است. تعداد کم پرستاران، استرس و اضطراب زیاد، افزایش آمار ابتلا و متوفیان و... همگی در روحیه پرستاران تاثیر بسزایی داشته و بر عملکرد آنان تاثیرگذار است.
در رویدادی دیگر، رییس نظام پرستاری مشهد از ابتلای ۴۰درصد کادر درمان مشهد به کرونا خبر داد و گفت: تعطیلی کامل شهرهای سیاه و قرمز در خراسان رضوی ضروری است چرا که هیچ مسأله اقتصادی مهم‌تر از جان مردم نیست
در خبری دیگر، رییس بیمارستان خمینی ارومیه، اعلام کرد که در جریان رسیدگی و درمان بیماران مبتلا به کرونا در این بیمارستان «۵۵۳ نفر از کادر درمان، اداری و خدماتی این مرکز درمانی» به بیماری کرونا مبتلا شده‌اند.
او اضافه کرد از این تعداد ۳۳۵ نفر پرستار و کادر درمانی بوده و ۲۱۸ نفر دیگر نیز کادر اداری و خدماتی این مرکز درمانی را تشکیل می‌دهند، تاکنون هیچ‌کدام از آن‌ها بر اثر این بیماری جان خود را از دست نداده‌اند.
فاطمه تیموری، مدیر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی استان قزوین در مورد فاجعه کرونا برای پرستاران قزوینی گفت: هم اکنون تمام پرستارانی که حین خدمت در بیمارستانهای این شهر به بیماری کرونا مبتلا شده بودند بهبود یافته ‌اند و یا در حال درمان هستند.
وی اظهار داشت: برخی از پرستاران مبتلا به کرونا در بخش مراقبتهای ویژه بستری شده و شرایط سختی را سپری کرده ‌اند، که متاسفانه ۲ نفر از این افراد جانباختند.
تیموری با اشاره به اینکه ۲ هزار پرستار در سطح بیمارستانهای استان مشغوع فعالیت هستند، افزود: ۹۰ درصد کادر پرستاری استان قزوین را بانوان تشکیل می ‌دهند که در ۱۵ مرکز درمانی مشغول فعالیت هستند.
وی عمده مشکلات گروه پرستاری در شرایط فعلی را خستگی و فشار روانی پرسنل ناشی از طولانی شدن دوره بیماری دانست.

دولت معیشت پرستاران را گرو نگهداشته است
یک نماینده مجلس در مورد یک میلیارد یورو که برای مبارزه با کرونا در نظر گرفته شده، گفت: مجلس به دولت بارها تذکر داده که درباره هزینه کرد یورو به یوروی یک میلیارد حساب‌ کشی خواهیم کرد اما متاسفانه اخیرا مشاهده کردیم که از محل ردیف این کار برای احداث یک ساختمان در دانشگاه بهشتی خرج شده است.
ولی اسماعیلی نایب رییس کمیسیون اجتماعی مجلس در روز چهارشنبه 14 آبان اظهار داشت: از سه ماه پیش تاکنون به صورت مکرر نمایندگان مجلس به رییس‌جمهور و دولت و وزارت بهداشت و سازمان برنامه بودجه تذکر داده ‌اند که یک میلیارد یورو که از صندوق توسعه ملی قرار است برداشت شود باید به مقابله کنندگان واقعی با کرونا و صف اول این مبارزه یعنی کادر بهداشت و درمان تخصیص پیدا کند.
وی تاکید کرد که: چرا در این باره تاخیر صورت گرفته و چرا معیشت پرستاران و کادر بهداشت و درمان و کارانه آنها و اقدامات انگیزشی و اضافه کار آنها پرداخت نشده است که منجر به مهاجرت تعدادی از پرستاران شده است.
اعتراض پرستاران بوشهر به عدم پرداخت معوقات
پرستاران استان بوشهر به کم شدن کارانه و عدم پرداخت مزایای مزدی اعتراض کردند.آنها مدتهاست که از عدم پرداخت به موقع مطالبات مزدی خود انتقاد دارند؛ این پرستاران در روز چهارشنبه ۱۴ آبان گفتند؛ در دوره کرونا به جای اینکه کارانه ما افزایش یابد، از مبلغ آن کاسته شده است؛ در عین حال، بسیاری از ما «حق کرونا» را که در رسانه ‌ها بسیار در مورد آن تبلیغ کردند، دریافت نکردیم.
پرستاران بخش خصوصی این استان نیز چندین ماه مطالبات مزدی پرداخت نشده دارند که علیرغم سختی بسیار کار در هشت ماه سپری شده از آغاز کرونا، هنوز پرداخت نشده است.
در این شرایط، رییس هیات مدیره نظام پرستاری استان بوشهر می‌گوید: پرستاران خواسته زیادی ندارند، فقط می ‌گویند قانون درباره آنها اجرا شود، همان قوانینی که در مجلس برای افزایش کارایی این گروه مصوب شده و سالهاست زمین مانده است.
وی درباره حق کرونا که وزارت بهداشت وعده پرداخت به پرستاران بخش کرونا را داده بود، تصریح کرد: این مسائل بیشتر تبلیغاتی بوده، مثلا در استان ما برای پرستاران کرونا دو مرحله پاداش داده شده که بالاترین مبلغ آن ۷۰۰ هزار تومان بوده، ولی میانگین بین ۱۵۰ تا ۲۰۰ هزارتومان منظور شده، درحالی که قرار بود هر ساعت ۲۵ هزارتومان بابت حق کرونا برای پرستاران منظور شود که ارقام پرداختی اصلا در حد و اندازه آن وعده ‌ها نیست.

تعدادمرگ و میرهای پرستاران بیش از استاندارد جهانی
با شیوع کرونا کادر درمان و به‌ ویژه پرستاران با وجود سختیهای فراوان بی‌ ادعا وارد عمل شده و به خدمات ‌رسانی می ‌پردازند. با وجود کم و کاستیها در بخش درمان، باز کادر درمان همچنان به تلاشهای خود ادامه می دهد. هرچند پرستاران در دوره های مختلف با مشکلات متعدد همراه هستند.
روز یکشنبه 18 آبان، محمد شریفی مقدم، دبیرکل خانه پرستار گفت: تاکنون تغییر خاصی در وضعیت پرستاران اعمال نشده و با شیوع کرونا کمبود پرستار بیش از پیش خود را نشان داد چون حدود 35 هزار نفر از جمعیت پرستاری کشور به کرونا مبتلا شدند. در این روند افراد دو هفته از روند کار خارج شده و برخی نیز پس از بهبودی به مشکلات قلبی و ریوی دچار شده‌ اند.
شریفی مقدم تاکید کرد: پرستاران دیگر تاب و توان ندارند. این افراد با مشکلات روحی و روانی مواجه هستند. تعداد جان ‌باختگان سلامت نسبت به استاندارهای جهانی افزایش داشته است. در این وضعیت بیش از 64 پرستار درگذشتند.
شریفی‌مقدم با بیان اینکه در شرایط کنونی بیش از هر دوره دیگر شاهد افزایش مهاجرت پرستاران هستیم، تصریح کرد: در گذشته نیز شاهد مهاجرت پرستاران بودم اما این مهاجرت در شرایط کنونی سه برابر شده است. کشورهای در حال توسعه همچون اروپا، کانادا و... به ‌دلیل نیاز به پرستاران مهاجرت آنها را تسهیل کرده‌ است. در شرایط کنونی کشورهای مقصد مهاجرت پرستاران را تسهیل و امکانات مناسب را برای آنها ایجاد کرده ‌اند. برای مثال اگر یک پرستار در آلمان روزانه 100 یورو دریافت می‌کند، در صورت فعالیت در بخش کرونا روزانه 350 یورو حقوق می ‌گیرد. با این تفاسیر یک پرستار آلمانی با یک روز کار به اندازه سه ماه پرستار در ایران حقوق دریافت می ‌کند.

تجمع اعتراضی کادر درمان دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر
روز پنجشنبه ۲۲ آبان کادر درمان دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر در اعتراض به عدم پرداخت
۳ ماه حقوق معوقه و دیگر مطالبات دست به تجمع زدند.
کادر درمان دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر از وعده‌ های پیاپی مسئولان امر به ستوه آمده و با وجود این که بارها دست به تجمع اعتراضی زده ‌اند، اما مسئولان به وعده‌های داده شده عمل
نکرده اند.

خواست مکرر پرستاران: اجرای قانون تعرفه‌ گذاری
روز یکشنبه ۲۵ آبان تعدادی از پرستاران در تماس با یک رسانه حکومتی خواستار اجرایی شدن قانون تعرف ه‌گذاری خدمات پرستاری، سیزده سال بعد از تصویب شدند و اعلام کردند: اکنون که در بحران کرونا، در صف مقدم ایستاده ‌ایم و جانبازی می‌ کنیم، لااقل حق و حقوق قانونی ما را پرداخت کنند. سالهاست که قانون تعرفه‌ گذاری به تصویب رسیده اما با اهمال دولت، اجرایی نمی‌ شود.
پرستاران با ایجاد نظرسنجیها و کمپینها در فضای مجازی، از مسئولان درخواست دارند حق و حقوق آنها را براساس قانون پرداخت کنند.
یکی از پرستاران در این رابطه گفت: عادلانه نیست همکاران من در جنگ با کرونا جان خود را از دست بدهند اما خدمات ما به نام پزشکان ثبت شود. اگر قانون تعرفه ‌گذاری را اجرایی کنند، همه خدمات پرستاران به نفع خودشان نرخ ‌گذاری شده و پرداختهای نظام درمان، عادلانه می‌ شود.

اعتصاب پرستاران در پنسیلوانیا
صدها تن از پرستاران ایالت پنسیلوانیا در آمریکا به دلیل کمبود کادر درمان در بیمارستانها، در روز چهارشنبه 28 آبان دست از کار کشیدند و اعتصاب کردند.
پرستاران معترض بر این باورند که کمبود کادر درمان قبل از همه گیری کرونا یک مشکل در بیمارستانها بود اما با آغاز شیوع بیماری کووید ۱۹و هجوم بیماران به بیمارستانها اوضاع بدتر شده است.
به دنبال شیوع ویروس کرونا در آمریکا کمبود کادر درمان در سراسر بیمارستانهای این کشور به طور برجسته قابل توجه است و به تازگی نیز شماری از کارکنان بیمارستانها برای بدست آوردن حقوق بیشتر و فضای ایمن تر محل کار خود را ترک کرده و این در حالی است که روز به روز با شیوع کرونا مراجعه بیماران به بیمارستانها در حال افزایش است.
شرکت زنجیره ای ترینتی که مالک ۹۳ بیمارستان در ۲۲ ایالت آمریکا است، می گوید: درحالی که روند شیوع ویروس کرونا افزایش یافته اعضای جامعه نگران استعفای پرستاران از ادامه کار هستند.
به دنبال شیوع ویروس کرونا در آمریکا تا کنون ۱۱ میلیون و ۷۶۱ هزار نفر به بیماری کووید ۱۹ مبتلا شده اند و بیش از ۲۵۵ هزار و ۱۳۵ نفر جان خود را از دست داده اند. شمار بهبود یافتگان نیز در حدود هفت میلیون و ۱۱۹ هزار نفر گزارش شده است.
آمریکا درحالی شاهد افزایش شیوع کرونا و افزایش مرگ و میر است که دولت ترامپ با توجه به عدم کسب پیروزی در انتخابات ۲۰۲۰ ریاست جمهوری مهار روند کرونا در کشور را متوقف کرده است.

اعتصاب 2 روزه تعدادی از پزشکان بندرعباس
از بامداد روز دوشنبه 26 آیان، تعدادی از پزشکان بندرعباس برای اعتراض به عوارض و مالیات تعیین شده از سوی اداره امور مالیاتی و شهرداری بندرعباس مطبهای خود را تعطیل کردند و تا پایان روز سه شنبه 27 آبان به اعتصاب شان ادامه دادند.
روز چهارشنبه 28 آبان، پس از برگزاری نشست مشترک و توافق دو هفته ای، فعالیت پزشکان در مطبهای خصوصی بندرعباس از سر گرفته شد.
مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان با تایید این خبر گفت: این جلسه با هدف ایجاد تفاهم بین طرفین برگزار و مقرر شد مشکل ایجاد شده از سوی اداره امور مالیاتی و شهرداری برطرف گردد.

تجمع پرستاران بیمارستان خمینی در تهران
پرستاران بیمارستان خمینی در اعتراض به کمبود پرسنل پرستاری و اضافه کاری اجباری روز آدینه 30 آیان در محوطه این بیمارستان تجمع کردند.
دبیرکل خانه پرستار در مورد علت اعتراض پرستاران بیمارستان خمینی گفت: بیمارستان خمینی این ماه پرداخت اضافه کاری پرستاران را به تاخیر انداخت که با فشار پرستاران هفته پیش این حق اضافه کاری پرداخت شد اما ۵ درصد از میزان اضافه کاری که باید پرداخت می ‌شد را کسر کردند. شریفی مقدم تصریح کرد: خواسته دوم پرستاران در این تجمع مربوط به اختلاف کارانه ‌ها می ‌شد که با وجود اینکه در طی ۵ سال گذشته درآمد بیمارستان بالا رفته است اما میزان کارانه پرستاری یا ثابت مانده یا اینکه افزایش کندی داشته است.
شریفی مقدم به اضافه کاری اجباری پرستاران اشاره کرد و افزود: به دلیل حاد بودن کمبود پرستار، بیمارستان به پرستاران اضافه کار اجباری می ‌دهد که این با قوانین شغل پرستاری مغایر است.

دو و نیم برابر شدن مهاجرت پرستاران ایران
رییس هیات مدیره نظام پرستاری تهران گفت؛ از زمان شیوع کرونا در ایران بیش از هزار پرستار درخواست مهاجرت از ایران را داده ‌اند که نشان از افزایش مهاجرت پرستاران دارد. این در حالی است که تهران حدود ۷ هزار پرستار کم دارد.
کشورهای اروپایی، آمریکای شمالی(کانادا) و استرالیا بیشترین آمار جذب پرستار ایرانی را دارند
به گفته او، از زمان شیوع کرونا در دنیا بسیاری از کشورهای اروپائی برای جذب پرستار شرایط مهاجرت با این عنوان شغلی را به کشورهای خود راحت ‌تر از قبل کرده‌ اند و حتی شرط تسلط به زبان کشور میزبان به عنوان یکی از شروط مهاجرت حذف شده است.
رییس هیات مدیره نظام پرستاری تهران اضافه کرد؛ طی جلساتی که با کمیسیون بهداشت و درمان مجلس و دولت داشته، بارها به فرسودگی و فشار کاری که بر پرستاران وارد شده اشاره کرده و نسبت به عدم توجه به این موضوع هشدار داده است. علاوه بر آن سازمان بهزیستی و نهاد های دو لتی هم چنان بر نادیده گرفتن حقوق پرستاران اصرار داشته و حاضر نیستند قرار دادهای موقت 89 روزه آنان را به قرار داد دائم تبدیل کنند و آنان را از امنیت شغلی بر خوردار کنند

برخی از جانباختگان کادر درمانی در ماه آبان 1399

*روز شنبه 3 آبان، محمد رضا رزمی، از پرسنل بیمارستان سلمان فارسی به دلیل ابتلا به کرونا درگذشت. او از پرسنل سلامت تامین اجتماعی استان بوشهر بود که در خط مقدم مبارزه با ویروس کرونا خدمت می کرد.
از زمان شیوع ویروس کرونا تاکنون پنج پزشک و ۲ پرستار و یک بهیار از استان بوشهر در حین ارائه خدمت به بیماران کرونایی، به این بیماری مبتلا شده و جانباخته ‌اند.
پیش از این پزشک فخری متخصص بیهوشی، خضر خلیلی پزشک عمومی، مهدی سروستانی متخصص مغز و اعصاب، نادر حیدریانی داروساز و همایون فیوض پزشک عمومی، زهرا عبداللهی کارشناس بهیاری و زهرا رگبار به عنوان پرستار از اهالی استان بوشهر در راه مبارزه با بیماری کرونا جان خود را از دست داده اند.

*شامگاه دوشنبه 5 آبان، اکبر گروسی، از کارکنان بخش خدمات بیمارستان گلستان، در تهران به علت ابتلا به کرونا بعد از تحمل دو هفته درد، در نهایت با پیشرفت بیماری جان باخت.

*محسن کریمی از کارکنان واحد فیزیوتراپی بیمارستان سینا در تهران به دلیل ابتلا به کرونا جان باخت. وی بعداز تحمل چندین روزه درد ناشی از کرونا در نهایت صبح روز سه شنبه ۶ آبان جان باخت.

*روز پنجشنبه 8 آبان، علی حاجی‌ پور، از کارکنان شبکه بهداشت بردسکن در استان خراسان رضوی، به علت ابتلا به کرونا جان خود را ازدست داد. طبق اعلان همکاران وی؛ علی حاجی پور داری ۴۵ سال سن و دو فرزند است. وی ۲۰ سال سابقه کار به عنوان کارشناس کاردانی پیشگیری از بیماریها در مراکز مختلف بهداشتی بردسکن فعالیت داشته است.

‏*روز سه شنبه ۱۳ آبان، دکتر پوریا رادمنش، جراح و متخصص چشم پزشکی، متولد ۱۳۶۳ که در کرمانشاه مشغول به فعالیت بود، بر اثر ابتلا به کرونا در بیمارستان فارابی کرمانشاه درگذشت.
از ابتدای شروع اپیدمی کرونا تاکنون ۱۱ نفر از مدافعان سلامت در استان کرمانشاه بر اثر ابتلا به بیماری کرونا جانباخته ‌اند.

*روز سه شنبه ۱۳ آبان، سیمین الیکاهی، از کارکنان بخش خدمات بیمارستان مدائن در تهران به علت ابتلا به کرونا جانباخت.
طبق اعلام همکاران وی؛ سیمین الیکاهی بعد از تحمل روز ها عوارض ناشی از کرونا در نهایت با پیشرفت بیماری جانباخت.


*زهرا موسوی ارفع، بهیار شاغل در بیمارستان سینا فرشچیان همدان در روز چهارشنبه 14 آبان بر اثر ابتلا به کرونا جانباخت.
او سالهای زیادی در این بیمارستان شاغل و به خاطر جدیت در مبارزه با کرونا مورد احترام همکاران اش بوده است.

*روز چهارشنبه 14 آبان، دکتر افسانه حسنوند عموزاده، پزشک عمومی شاغل در ایلام به دلیل ابتلا به ویروس کرونا جانباخت.

*روز سه شنبه ۲۰ آبان، اكرم احديان، 50 ساله، پرستار شاغل در بيمارستان ولي ‌عصر زنجان بعد از تحمل يك ماه رنج و سختي و بستري در اثر ابتلا به ویروس کرونا جانباخت.
اکرم احدیان، سومین مدافع سلامت استان زنجان بود که در راه مبارزه با ویروس کرونا و دفاع از سلامتی جامعه، جان خود را فدا کرد.

*روز سه شنبه 20 آبان، دکتر ماندانا موسوی متخصص بیهوشی، پزشک رسمی سازمان تامین اجتماعی، رییس بخش ICU و مسئول بخش اختصاصی بیماران کرونایی بیمارستان 17 شهریور مشهد به دلیل ابتلا به ویروس کرونا جانباخت.

*روز چهارشنبه 21 آبان، فرناز کیهان پرستار جوان بیمارستان رازی تبریز بعد از چندین روز تحمل درد ابتلا به کرونا جانباخت.

*روز آدینه ۲۳ آبان، دکتر بهنام فقیهی پزشک شاغل در کرمانشاه به دنبال ابتلا به کرونا، در بیمارستان امام رضا جانباخت.
در استان کرمانشاه تا کنون پیام رحمانی، عذرا ابراهیمی، دکتر مهرداد نوروزی، دکتر آرش پرنو، دکتر میلاد حسینی، دکتر محمدرضا سمیعی، دکتر بهمن اسمی و دکتر علی اصغر ثابت صالحی در به علت ویروس کرونا جانباخته اند.
*روز یکشنبه ۲۵ آبان، قدرت تقی زاده، کمک بهیار بخش قلب بیمارستان بقیه الله تهران به دنبال ابتلا به کرونا جانباخت.
*روز یکشنبه ۲۵ آبان، حسین قاسمی بهیار شاغل در بهداری ارتش تربت حیدریه به علت ابتلا به کرونا جانباخت.
*روز یکشنبه ۲۵ آبان، دکتر عزالدین رستمیان از پزشکان متخصص اطفال در شهر ایلام پس از روزها درگیری با ویروس کرونا جانباخت.
*روز آدینه 30 آبان، مریم رضایی نسب کارشناس بیهوشی شهر استهبان در استان فارس، در اقر ابتلا به کرونا جانباخت.

حضور پرستاران «باردار» در بخش کروناییها؛ خلأ قانونی یا تخلف؟
جانباختن پرستار شیرازی و فرزند هفت‌ ماهه ‌اش بر اثر کرونا
در شرایط بحرانی کرونایی و با توجه به اینکه وزارت بهداشت اعلام کرده بود که نباید از پرستاران باردار و دارای بیماری زمینه ‌ای در قسمتهای کرونایی استفاده شود، اما همچنان در برخی از بیمارستانها این اتفاق رخ می‌ دهد.
روز شنبه ۲۴ آبان، اعلام شد که مریم رحیمی، پرستار 27 ساله شیرازی که با وجود حامله بودن در بخش کرونایی بیمارستان رجایی شیراز با قرارداد شرکتی مشغول کار بود، بر اثر کرونا جان باخت. «مریم رحیمی» پنجمین پرستاری است که در استان فارس بر اثر کرونا، جان خود را از دست داد و به مقام شهادت رسید.
متاسفانه نوزاد ۲۷ هفته ای مریم رحیمی نیز بعد از فوت مادرش در تحت سزارین اورژانس به صورت نارس به دنیا آمد و بلافاصله درگذشت.
وزارت بهداشت و مسئولان بیمارستان رجائی شیراز بگویند چرا باید برای مادر شش ماهه باردار در بحران کرونا و در محیط پرخطر بیمارستان شیفت چیده شود ؟ مگر مادران باردار طبق پروتکلهای وزارتی جزو گروه پرخطر نیستند؟
جانفشانی و همت مدافعان سلامت در مقابله با کرونا در ایران و جهان تصویر زیبایی از مسئولیت ‌پذیری حتی در بدترین شرایط را رقم زده است به طوری که بسیاری از مدافعان سلامت با هر شرایطی در کنار مردم بودند و در این میان پرستاران دوشادوش پزشکان در راه مقابله با کرونا تلاش کردند و با تمام کم لطفیها دست از رشادت نکشیدند.

(در تهیه این مجموعه از این منابع استفاده شده است: بهداشت نیوز، رُکنا، بُرنا، سلامت نیوز، آنا، ایلنا، ایرنا، مهر، سلام نیوز، خبر هرمزگان و راک نیوز)

منبع: نبرد خلق شماره ۴۳۱، شنبه اول آذر ۱۳۹۹ ـ ۲۱ نوامبر ۲۰۲۰